Mijn Tante Joke is niet meer. Vanwege haar één meter vijfenvijftig ook wel liefkozend Jootje genoemd. Ze werd maar liefst 93 jaar, de laatste jaren waren helaas geen feest.
Er schiet meteen een oud fotootje tevoorschijn door mijn hoofd. Tante Joke in een Kever en een gasbrandertje. Koddig gezicht, is ze koffie aan het maken? Ik weet, ze zijn op huwelijksreis, ergens in Duitsland. Tante is dan 23 jaar, vers getrouwd met Rikus die aan de overkant van ’t Verdronkenoord woonde. Vriend van haar broer Jos en banjers eerste klas.
Joke kon in haar gedrag schuren. Pinnig zou je ook kunnen zeggen. Daar kon niet iedereen mee omgaan maar er zat een goed hart in. Een familiehart ook. Misschien omdat ze groot werd in een gezin van vijftien kinderen waar het niet altijd vanzelf ging en het lot veel voor je bepaalde. En Moeder met straffe hand regeerde.
Ze is acht als ze in Alkmaar komt wonen. Ze had het heel leuk in Schagen, maar Vader moest vanwege werk verhuizen. Als ze tien jaar is gaat ze naar de kostschool van de Zusters Ursulinen. Om aan het eind van de oorlog weer naar huis te komen en naar de Mariaschool te gaan van de Zusters Augustinus. Het is thuis spannend met Peep die ondergedoken zit onder de klok. Maar ze kon ook weer genieten als de Duitsers paraderend en zingend de Laat over gingen. Niet naar school gaan was een feest die laatste maanden. Ze kon gelukkig nog kind zijn in die oorlog.
Ze heeft geluk. Kunnen haar zussen Lenie en Atie na de lagere school meteen het huishouden in, zij mag naar de ULO. School gaat haar goed af want er is niets mis met haar bovenkamer. Maar daarna is het klaar, werk aan de winkel in het gezin. Samen met Riet zorgt ze voor de jongste kinderen Paula en Marion of helpt bij andere katholieke gezinnen.
In 1950, als ze zeventien is heeft ze zomaar een betrekking bij Ringers, de grote en beroemde chocoladefabriek aan het kanaal. Als administratief medewerkster. Trots als een pauw, een echte baan buitenshuis! Haar loon levert ze grotendeels in bij Moeder. Een welkome aanvulling. Maar dan, een jaar later is het alweer uit met de pret. Aan de gang bij het gezin Pot die een schoenenzaak bestieren op het Payglop. De moeder daar is ziek geworden. Razend zal ze zijn geweest maar een keus is er niet. Zo ging dat in die tijd relativeert ze later weg.
Een unieke kans voorbij: ze kan naar Montana in Zwitserland. Als volontaire bij het gezin van Dr. Kruger, directeur van plaatselijke ziekenhuis. Geregeld door haar zus Lia die daar werkt als verpleegster. Als ze een half jaar later thuiskomt omdat haar zussen Trees en Gré tegelijk trouwen gaat ze niet meer terug. Maar het was een prachtige ervaring daar in die bergen.
Weer thuis kan ze aan het werk bij de Firma Ypma. Het is heerlijk werken tussen de piano’s, bladmuziek, langspeelplaten en mensen. Ze heeft scharrel hier en daar maar het wordt uiteindelijk Rikus. Van de overkant. De relatie knippert eerst wat maar in 1956 trouwen ze. Ze is dan 23 jaar en het gezinsleven wacht op haar.
Maar eerst nog op huwelijksreis. Met de Kever naar Duitsland.